Drewno, jak każdy materiał, wymaga stosownej pielęgnacji i zabezpieczenia. Istnieje wiele metod na impregnację mebli, schodów, ławek, pergoli i innych obiektów wzniesionych z naturalnego budulca. Jedną z nich jest olejowanie, które znowu przeżywa swój renesans. Na czym ono polega i dlaczego stanowi dobry wybór?
Co to jest olejowanie drewna?
Nim drewno będzie spełniać swoją użytkową rolę, powinno zostać zabezpieczone odpowiednimi preparatami. Surowe drewno może łatwo ulec zawilgotnieniu i zapleśnieniu. Z myślą o aktualnych trendach wykończeniowych i preferencji klientów do powierzchni drewnianych głęboko matowych bądź lekko satynowych producenci oferują różnego rodzaju produkty do konserwacji drewna, w tym oleje do drewna. Bazują one na naturalnych olejach roślinnych, które wnikając w głąb struktury, chronią ją przed niekorzystnym działaniem czynników atmosferycznych.
Dużą zaletą wyboru oleju jako impregnatu jest nie tylko jego naturalne pochodzenie, ale też nienachalny efekt wizualny. Ta forma wykończenia drewnianej podłogi, schodów czy blatu wpływa też korzystnie na wrażenia dotykowe – olejowane powierzchnie stają się przyjemnie miłe w dotyku. Olejowanie pozwala też podkreślić strukturę drewna. Istnieje także dodatkowy efekt, polegający na ciemnieniu drewna z czasem. Olejowane drewno, które zmieni swój kolor na nieco ciemniejszy, w oczach wielu osób uchodzi za atrakcyjne. To naturalny proces starzenia czyni je szlachetniejszym i bardziej stylowym. Olejowanie drewna warto zastosować na przedmioty takie jak: tarasy, deski tarasowe, meble ogrodowe i domowe czy elementy małej architektury. Warto wiedzieć, że olejowanie może podkreślać rysunek słojów i kolor drewna.
Olejowanie – jakich preparatów używać?
Czym olejować drewno? W sklepach można znaleźć gotowe specyfiki do wykończenia drewna, dające dodatkowe efekty, jak na przykład ochrona przed wilgocią, pleśnią, a nawet szkodnikami. Warto jednak mieć na uwadze, aby ich skład nie odbiegał od bazy, jaką jest olej roślinny. Równie dobrze można zastosować praktycznie każdy rodzaj oleju dostępny na rynku – nawet oleje kojarzone typowo z wykorzystaniem kuchennym.
Jaki olej wybrać? Olej słonecznikowy, olej lniany czy z pestek dyni – każdy z nich nadaje się do impregnacji drewnianych powierzchni. Jednak należy mieć na uwadze, że wysoko specjalistyczne oleje do ochrony drewna, dostępne w sklepie internetowym drewno24.pl, wykazują o wiele więcej właściwości pielęgnacyjnych niż jednoskładnikowe oleje roślinne (na przykład wspomniany już olej lniany). Dlatego też warto po nie sięgać – zwłaszcza gdy elementy drewniane są narażone na działanie różnych czynników, na przykład pogodowych.
Gotowe produkty wykazują się łatwością aplikacji, wysokim poziomem estetyki, zmniejszeniem ryzyka związanego z szarzeniem drewna, a także odpowiednio głębokim wnikaniem w strukturę drewna oraz hydrofobowością. Do nanoszenia oleju można użyć bawełnianej szmatki oraz pędzla. Nie potrzeba żadnego specjalistycznego sprzętu, chyba że mowa o drewnianej podłodze. Dobrze rozprowadzony olej wnika głęboko, chroniąc drewno przed czynnikami zewnętrznymi. Bawełnianą szmatką należy zetrzeć jego nadmiar - wystarczy położyć cienką warstwę na jego powierzchnię.
Najczęstsze błędy przy olejowaniu drewna
Jednym z podstawowych błędów, które niedoświadczeni użytkownicy popełniają podczas olejowania drewna, jest stosowanie źle dobranych olejów względem przeznaczenia danego drewna. Niskiej jakości, niesprawdzony olej kuchenny może nie podołać pokładanym w nim nadziejom, przez co dana drewniana powierzchnia ulegnie znacznie szybszemu uszkodzeniu, niż można się spodziewać. Wysokiej klasy specjalistyczny produkt na bazie oleju, przeznaczony do stosowania zewnętrznego, skutecznie ochroni drewno, poddane działaniu trudnych warunków atmosferycznych, na przykład to ułożone na tarasie, zastosowane w altanie czy na elewacji domu.
Wiele osób popełnia też inny błąd. Polega on na pomijaniu wytycznych producenta, zawartych na opakowaniu, a odnoszących się bezpośrednio do sposobu i warunków aplikacji produktu. W miarę możliwości należy zapewnić odpowiednią temperaturę, wilgotność czy przewiewność pomieszczenia (lub jej brak). Może mieć to znaczący wpływ na szybkość wchłaniania substancji, a także czas jej wysychania, utwardzania i wnikania w strukturę drewna. Należy też bezwzględnie przestrzegać odpowiednich interwałów pomiędzy kolejnymi warstwami.
Zbyt szybka aplikacja lub zbyt obfite naniesienie produktu (bez zachowania odpowiednich odstępów pomiędzy nakładaniem warstw) może skutkować gromadzeniem się go w nadmiarze z wierzchu zamiast przenikania do struktury drewna. Niezastosowanie się do zaleceń producenta oleju może przyczynić się do znacznego pogorszenia właściwości ochronnych czy odporności fizyko-chemicznej, jaką produkt miał zagwarantować.
Poważnym zaniedbaniem może być również stosowanie oleju na niewłaściwie przygotowaną powierzchnię. Wystarczy zbyt duża wilgotność zabezpieczanego drewna (przekraczająca 20%), aby cały proces poszedł na marne. Dla odpowiedniego wnikania produktu w głąb struktury drewna niezbędne jest również jego właściwe przygotowanie – poprzez przetarcie drewna zgodnie z układem usłojenia. Przyda się do tego celu papier ścierny. Wszelkie różnice w powierzchni, ubytki czy wystające elementy mogą zaowocować niejednolitym wybarwieniem.
Warto jeszcze mieć na uwadze, że w przypadku, gdy część oleju podczas nakładania ostatniej warstwy się nie wchłonie, pozostanie na powierzchni. Nadmiar oleju podczas kontaktu z tlenem ulegnie oksydacji i utwardzeniu, a ostateczna powłoka będzie podatna na zarysowania i uszkodzenia. Nie wpłynie to zatem dobrze na powierzchnię drewna.
Jakie korzyści wiążą się z olejowaniem drewna?
Olejowanie, w stosunku do innych metod impregnacji drewna, dostarcza szeregu korzyści. Pierwszą z nich jest niższy koszt. Nie przysparza trudności podczas samodzielnej aplikacji – nawet w przypadku tych osób, której do tej czynności zabierają się po raz pierwszy w życiu. Ponadto olejowanie drewna nie wymaga specjalnych narzędzi. Naturalne składniki to nie tylko bezpieczeństwo podczas nakładania, ale też w czasie późniejszego użytkowania. Poza tym olejowania nie trzeba przeprowadzać w odosobnionych pomieszczeniach, gdyż podczas procesu nie wydzielają się szkodliwe opary.
Efekt jest o wiele bardziej naturalny niż ten uzyskany poprzez grube warstwy lakieru czy politury. Zaolejowane drewno nie ma tendencji do łatwego rozsychania się czy pękania. Zarysowania są znacznie mniej widoczne na drewnie zaolejowanym niż pozbawionym tej warstwy ochronnej. Poza tym nie bez znaczenia jest fakt, że olej, który wnika w głąb drewna, wciąż pozwala surowcowi „oddychać” i oddawać wilgoć na zewnątrz.
